چگونه از تمثیل‌های خود درمانجویان استفاده کنیم

دکتر میتو ویلیت
مترجم: علی فیضی

برای استفاده از تمثیل‌ها در بافتار بالینی شیوه‌های زیادی وجود دارد. رویکرد رایج انتخاب تمثیل‌هایی است که با چالش‌های درمانجویان متناسب است و به ایشان کمک می‌کند به تجارب خود از چشم‌انداز متفاوتی نگاه کنند. مثلا می‌توان تلاش برای سرکوب افکار، احساسات یا حس‌های بدنی را همچون دست و پا زدن در باتلاق شنی معرفی کرده و این گونه به درمانجو کمک کنیم تا به اثرات مضر اجتناب از تجربه پی ببرد. دیگر راه ممکن ایجاد تمثیل با استفاده از اصول نظریۀ چارچوب ارتباطی (RFT) (فودی و همکاران، ۲۰۱۴؛ ویلیت و همکاران، ۲۰۱۴) یا این است که به تمثیل‌هایی که درمانجویان به طور طبیعی از آن استفاده می‌کنند دقت کرده و تغییر رفتار را در این بافتار تشویق کنیم. این گزینۀ سوم موضوع بحث فصل هشتم کتاب تسلط بر گرفتگوی بالینی (ویلیت و همکاران، ۲۰۱۶) است و به طور مفصل در کتاب عالی نیکلاس تورنک که به زودی منتشر خواهد به آن پرداخته شده است.
زبان ما پر از تمثیل است. بعضی تمثیل‌ها را می‌توان تمثیل‌های یخ‌زده نامید چون آن قدری از این تمثیل‌ها استفاده کرده‌ایم که دیگر یادمان نمی‌آید اول چه معنایی، شاید معنایی عینی‌تر (مثل زبان پر از تمثیل است) داشتند. دیگر تمثیل‌ها در آغاز برای ساده‌سازی معنای چیزی انتزاعی به کار رفته‌اند. مثلا درمانجویی که به خوبی نمی‌تواند احساساتش را توصیف کند می‌گوید: «انگار ابر تیره‌ای در سرم همیشه در حال پرواز است». چون درمانجو از این تمثیل استفاده می‌کند پس مطمئنیم که معنایی برای او دارد (مثلا تمثیل به چیزی اشاره دارد که حتما جزئی از فرهنگ او است وگرنه از آن برای توصیف تجربۀ خود استفاده نمی‌کرد).
بنابراین استفاده از تمثیل‌هایی که درمانجویان خودانگیخته بیان می‌کنند از آنجا که این تمثیل‌ها همیشه برای آنها معنادار است می‌تواند مفید باشد. با این حال برای متحول کردن نحوۀ ارتباط درمانجو با تجربه‌اش نیاز داریم که تمثیل را کمی بیشتر بشکافیم. برای همین است که دانستن ایجاد تمثیل بر اساس اصول RFT مفید است چون در غیر این صورت ممکن است صرفا از تمثیل‌های درمانجو استفاده کنید.
همین که به تمثیلی در گفتار درمانجو برخورد کردید (این اتفاق ممکن است در هر جملۀ درمانجو روی بدهد) می‌توانید از این بافتار نمادین بهره گرفته و فرایندهای درمانی را درون آن بکاوید. مثلا اگر درمانجو احساساتش را همچون «ابر تیره‌ای در سرش» توصیف می‌کند و هدف شما کمک به او برای تقویت مهارت‌های مشاهده‌ای است آنگاه از او می‌توانید دربارۀ شکل، اندازه و حرکت این ابر بپرسید؛ سپس می‌توانید بپرسید که وقتی این ابر را می‌بیند چه می‌کند و این گونه در مورد پاسخ‌های او به این احساس کاوش کنید. آیا پنهان می‌شود؟ آیا با روشن کردن چراغ اتاق یا رفتن به جایی آفتابی از این احساس دور می‌شود؟ یا به جای تاریکی می‌رود؟ و بعد چه اتفاقی می‌افتد؟ آیا ابر ناپدید می‌شود؟ آیا برمی‌گردد؟
نکتۀ مهم استفاده از تمثیل در اتاق درمان به طور کلی این است که شیوۀ پاسخدهی درمانجو به تجربه‌اش را تغییر بدهیم؛ پس هدف کار شکافتن تمثیل مورد استفادۀ درمانجو با استفاده از اصول کلی تبیین‌کنندۀ رویکرد درمانی‌مان است. در درمان‌های رفتاری بافتاری نظیر درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT)، درمانگران می‌خواهند درمانجویان را تشویق کنند که آنچه کارآمد است و آنچه ناکارآمد است را مشاهده کرده و برای پیش رفتن به سوی هدفی معنادار اقدامی کارآمد انجام بدهند. درمانگرانی که از این رویکرد استفاده می‌کنند به این که دقیقا بدانند کجا می‌روند نیازی ندارند اما نیاز دارند به درمانجویان کمک کند تجربه‌ها و پاسخ‌های خود به این تجارب را مشاهده کرده و نتایج مفیدی در بارۀ اثربخشی پاسخ‌هایشان بگیرند. تمثیل هم فرصتی برای کاوش دربارۀ پاسخ‌های جایگزین است. مثلا می‌توانیم بپرسیم: «اگر به جای رفتن به اتاقی تاریک، به ابر تیره اجازه بدهید که در سر شما بماند چه اتفاقی می‌افتد؟»
در ادامه مثال کوتاهی از یک گفتگوی بالینی را می‌آوریم که در آن با استفاده از تمثیل درمانجو به او برای افزایش آگاهی‌اش کمک می‌شود:
درمانجو: من دربارۀ آنچه در ذهن من می‌گذرد را به شما بگویم مطمئن نیستم. انگار بین مراقبت از خودم و کمک گرفتن از شما مدام کشیده می‌شوم.
درمانگر: مثل یک تکه کاغذ که که با کشیده شدن پاره می‌شود؟
درمانجو:اوم… نه. مثل یک تکه پارچه که بین دو قطب مخالف آن قدر محکم دارد کشیده می‌شود که نزدیک است پاره بشود.
درمانگر: پس نزدیک است پاره بشود اما هنوز پاره نشده است.
درمانجو: نه هنوز چنین اتفاقی نیفتاده اما فکر کنم نزدیک است. خیلی سردرگم هستم.
درمانگر: چه کسی دارد پارچه را از دو سو می‌کشد؟
درمانجو: خودم!
درمانگر: خودت؟
درمانجو: بله، خودم دارم این کار را انجام می‌دهم. می‌دانم که می‌توانم با شما حرف بزنم اما همۀ این ترس‌ها را دار. می‌دانم که مسخره است اما نگرانم که اگر بگویم در سرم چه می‌گذرد شما چه فکری دربارۀ من می‌کنید؟
درمانگر: اگر بخشی از این پارچه پاره شود چه اتفاقی می‌افتد؟
درمانجو: نمی‌دانم.
درمانگر: آیا تا به حال چنین اتفاقی افتاده است؟
درمانجو: نه، فکر نکنم. من همیشه در نهایت تصمیم می‌گیرم.
درمانگر: یکی از دست‌ها که پارچه را می‌کشد بدون پاره کردن آن بر دست دیگر پیروز می‌شود؟
درمانجو: بله، تا حالا اینجور درمورد قضیه نکرده بودم اما این اتفاق می‌افتد. حس می‌کنم که کشیده می‌شوم اما بند از بندم جدا نمی‌شود. در دو جهت مخالف کشیده می‌شوم اما در نهایت انتخاب می‌کنم.
درمانگر: چرا فکر می‌کنی پارچه هیچوقت پاره نمی‌شود؟
درمانجو: چون نمی‌خواهم پاره بشود؛ مراقبش هستم.
درمانگر: داری می‌گویی که به آرامی پارچه را در دو جهت مخالف می‌کشی اما نه تا حدی که پاره بشود.
درمانجو: بله، فکر کنم همینطور است. به نظرم به خودم اجازه می‌دهم حداقل کمی سردرگم باشم چون نمی‌خواهم سریع پیش بروم.
این نوع گفتگو مثالی از این است که چطور می‌توانید از تمثیل درمانجو استفاده کرده و چیزی را کاوش کنید که درون این بافتار نمادین به طور مستقیم به به زندگی روانشناختی او مربوط است. اغلب صحبت کردن تمثیلی مقداری فاصله ایجاد می‌کند که به درمانجو اجازه می‌دهد دربارۀ موضوعات دشوار با فشار کمتری صحبت کند. موضوع این گفتگوی بالینی هم چنین چیزی بود. با این درمانجو دربارۀ صحبت در مورد افکارش سردرگم بود توانست که این کار را درون تمثیل انجام بدهد.
برای تمرین استفاده از تمثیل‌های درمانجو می‌توانید این کار را انجام بدهید. از تمثیلی که درمانجو بیان می‌کند استفاده کرده و از طریق سوالات تجربی که مشاهده‌گری درمانجو را به کار می‌گیرند برای شکافتن و تشریح تمثیل استفاده کنید. اگر مطمئن نیستید که چطور این کار را انجام بدهید صرقا به تمثیل‌هایی دقت کنید که درمانجو خودانگیخته از آنها استفاده می‌کند و سپس سوالاتی را که می‌توانید برای کاوش در فرایند درون این تمثیل بپرسید را یادداشت کنید. وقتی این مهارت را تمرین کنید پی بردن به تمثیل‌های خودانگیختۀ درمانجو و استفاده از آنها طبیعی‌تر و آسان‌تر خواهد شد.
منابع مقاله:
Foody, M., Barnes-Holmes, Y., Barnes-Holmes, D., Törneke, N., Luciano, C., Stewart, I., & McEnteggart, C. (2014). RFT for clinical use: the example of metaphor. Journal of Contextual Behavioral Science, 3, 305-313.

Villatte, M., Villatte, J. L., Hayes, S. C. (2016). Mastering the Clinical Conversation: Language as Intervention. New York: Guilford Press.

Villatte, M., Villatte, J. L, & Monestes, J. L. (2014). Bypassing the traps of language with experiential practice. In N. Afari & Jill Stoddard (Eds). The Big book of ACT Metaphors: The Complete Guide to ACT Metaphors and Experiential Exercises.Oakland, CA: New Harbinger.

حقوق معنوی محفوظ و ذکر منبع با کتاب‌شناسی زیر بلامانع است:
ویلیت، متیو. (۱۳۹۶). چگونه از تمثیل‌های خود درمانجویان استفاده کنیم. علی فیضی (مترجم).

شیوه مطرح شدن مشکلات جنسی در ازدواج

عمده ترین نکاتی که در ارتباط با چگونگی و شیوه مطرح شدن مشکلات جنسی از سوی مراجعین میتوان عنوان نمود ،به شرح زیر است:

۱.تعداد بسیار محدودی از مشکلات جنسی به صورت مستقیم و از ابتدا مطرح می شود.با توجه به حدود سه دهه تجربه های گوناگون در زمینه های روان درمانی،زوج درمانی و خانواده درمانی، تنها برخی از مراجعین مشکلشان فقط جنسی بوده و به همان خاطر اقدام به دریافت خدمات درمانی می نمایند.اینگونه افراد در همان ابتدای جلسه و به صورت مستقیم به اصل مطلب پرداخته و مشکل جنسی شان را مطرح می کنند.جهت پیشگیری از مشکلات خانواده از مشاوره خانوادهکمک بگیرید

۲.اغلب مراجعین مشکل جنسی را در میان دیگر مشکلات مطرح می کنند.آنچه به تجربه در درمان های جنسی مشاهده می شود ،حاکی از این است که اکثر مراجعین، مشکل جنسیشان را در ادامه و یا در میان سایر مشکلات مطرح می نمایند چنین امری بیشتر بدان خاطر است که فرد مراجعه کننده به درمان، دارای مشکلات دیگری در زمینه های رفتار فردی و ارتباطی نیز هست.جهت پیشگیری از مشکلات ازدواج از مشاوره ازدواجکمک بگیرید

۳.شرم و حیا نیز علت دیگر مطرح نشدن مشکلات جنسی به صورت مستقیم است.در برخی موارد نیز مراجع یا فرد مبتلا به مشکل در رفتار جنسی به دلیل شرم حضور،حیا و خجالت ناتوان از مطرح نمودن مشکل خویش است.به همین مناسبت پس از گذشت مدت زمانی و ایجاد ارتباط به نسبت همدلانه و درمانی، به تدریج قادر به بیان مشکل جنسی اش می شود

۴.در صورت آگاهی درمانگر از مشکل جنسی مراجع ،هم چنان چنین مشکلی، غیر از موارد خاص ،بایستی از سوی خود مراجع مطرح گردد.در برخی از درمان ها، درمان گر متوجه بعضی از مشکلات جنسی مراجع می شود. اما در چنین مواردی نیز بهتر است این امر توسط مراجع مطرح گردد.در عین حال لازم است ارتباط درمانی و همدلانه ایجاد و حد اقل تسهیل در ارتباط درمانی فراهم شود تا مشکلا جنسی مورد نظر مطرح گردد. در نهایت نیز می توان راهنمایی هایی به صورت غیر مستقیم برای مشکل مطرح شده ارائه نمود.جهت کمک  به رفع مشکل کودک خود از مشاوره کودک کمک بگیرید

یکی دیگر از مطالبی که در ارتباط با جنسیت و رفتار جنسی و هم چنین مشاوره و درمان های مرتبط لازم است بدان توجه شده و آگاهی های مورد نیاز در ارتباط با آن را به دست آورد، محرومیت جنسی است.

محرومیت جنسی بدین صورت است که شخص بنا به دلایل گوناگون از یک ارتباط انسانی، عاطفی، صمیمانه و جنسی با فردی از جنس مخالف برخوردار نباشد.البته این وضعیت می تواند در دوران تجرد و یا تأهل هر دو روی دهد. در هر حال محرومیت جنسی را هر فردی و در هر دوره از زندگی، اعم  از تجرد و یا تأهل خواه نا خواه تجربه می نماید . از این رو آ شنایی و نحوه برخورد و تعامل با آن، موضوع این بخش را شامل می شود

عمده ترین نکاتی که در ارتباط با محرومیت جنسی می توان عنوان نمود، به شرح زیر است .

۱.درمان جنسی در واقع نوعی آموزش است .

۲.درمان و مشاوره جنسی اختصاص به افراد مشکل دار نداشته و افراد عادی و متعارف نیز به آن نیاز دارند .

۳.دسترسی به ارتباطی انسانی و عاطفی با فردی از جنس مخالف همیشه و به طور مداوم امکان پذیر نیست.

۴.در دوران تأهل نیز روابط همسران همیشه از ثبات و کارآمدی عاطفی، انسانی و مهرورزانه برخوردار نیست.

۵.محرومیت جنسی امری عادی و طبیعی است.

۶.برداشتی نادرست از نظریه روانکاوی فروید

۷.شخص رشد یافته و بالغ از نظر رفتاری و شخصیتی قادر به تحمل کمبود ها و محرومیت های گوناگون زندگی از جمله جنسی خواهد بود.

۸.عمده ترین نکات برای رعایت در وضعیت محرومیت جنسی

۹.نیاز به کمک کارشناسی برای حل و رفع محرومیت جنسی

برگرفته از کتاب درمان جنسی

آجرک الله یا بقیه الله

فرارسیدن ایام سالگرد وفات شهادت گونه حضرت محمد مصطفی(ص) و شهادت مظلومانه سبط اکبر پیامبر، امام حسن مجتبی(ع) و شهادت غریبانه هشتمین پیشوای معصوم، حضرت امام علی بن موسی الرضا(ع)، بر تمامی مسلمان تسلیت باد.

مرکز مشاوره فرحان قم

بیانیه دکتر عباسعلی اللهیاری رئیس سازمان نظام روان شناسی و مشاوره کشور در مورد زلزله استانهای غربی

بسم الله الرحمن الرحیم

خبر ناگهانی زلزله شهرهای مرزی غرب کشور و جان باختن  جمعی از هم وطنان عزیرمان و زخمی و آواره شدن این عزیزان بسیار تکان دهنده، دردناک و تاسف بار بود و باعث شد در این ایام خزان پاییزی شاهد پرپر شدن بسیاری از هم وطنان عزیزمان باشیم و مردم همیشه در صحنه کرمانشاه، کردستان و ایلام سیاهپوش شوند.
همانگونه که تاریخ هیچگاه رشادت های دلیر مردان و شیر زنان کرد را در عملیات های مرصاد، والفجر۳، کربلای۱، كربلاي ۶، بيت المقدس ۴ و مطلع الفجر فراموش نخواهد کرد، و قطره قطره آب دریاچه دربندیخان و ارتفاعات قلاویزان گواهی خواهند داد که  مردم غیور این استانها در تمام صحنه های انقلاب با همدلی، ایثار و اتحاد بسیاری از بحرانها را پشت سر گذاشتند ، انشاالله از این آزمایش و قضا و قدر الهی هم سربلند بیرون خواهد آمد و با همکاری و جهاد این اتفاق ناگوار را هم پشت سر خواهند گذاشت و اجازه نخواهند داد که زلزله یا هر اتفاق دیگری عرصه را بر انها تنگ نماید.
اینجانب به عنوان نماینده ادوار مردم فهیم کرمانشاه در مجلس شورای اسلامی و رئیس سازمان نظام روان شناسی و مشاوره جمهوری اسلامی ایران این مصیبت دردناک را به مردم فهیم ایران علی الخصوص مردم عزیز استانهای کرمانشاه، کردستان و ایلام تسلیت عرض می نمایم و ضمن ابراز همدردی با مردم آسیب دیده سرزمینم، آمادگی جامعه فهیم، قدر شناس و همیشه در صحنه روان شناسی و مشاوره کشور را جهت ارائه خدمات روان شناسی و مشاوره به خانواده های آسیب دیده اعلام می دارم و به همه آسیب دیدگان اطمینان می دهم که درب مراکز روان شناسی و مشاوره کشور به روی این عزیزان باز است و برای اینکه نگذاریم درد این عزیزان به رنج مبدل شود در کنار این عزیزان خواهیم بود و کلیه خدمات روان شناسی و مشاوره  برای این عزیزان وخانواده های درجه یک آنها تا یکسال رایگان خواهد بود.
همانگونه که در حادثه منا، معدن یورت و حادثه پلاسکو روان شناسان و مشاوران در کنار مردم حضوری پررنگ داشتند هم اکنون از ۱۲۰۰ روان شناس و مشاوره آموزش دیده توسط ستاد مداخله در بحران، تيم هاي مختلفي توسط سازمان، انجمن ها و نهادهای مربوطه در حال اعزام به منطقه هستند اما لازم و ضروری به نظر می رسد تا قبل از رسیدن این تیم ها از تهران و نقاط مختلف کشور، روان شناسان و مشاوران بومی و ساکن منطقه وارد عمل شوند و خدمات لازم را ارائه نمایند و به مردم بزرگوار و انسان دوست کشورمان توصیه می گردد از تردد های بی مورد به منطقه اجتناب نمایند تا نیروهای امدادی و خدماتی بتوانند راحتتر خدمات رسانی نمایند و با عنایت به اینکه افراد آسیب دیده از نظر عاطفی و روحی – روانی دچار آسیب شده اند سعی کنند از هیچ حمایتی دریغ نورزند و احساس همدلی و آرامش به این هم وطنان ارزانی دارند.
همچنین پیرو مکاتباتی که با استانداران محترم این سه استان صورت گرفت مسئولین عزیز ترتیبی اتخاذ نمایند که در کنار متخصصانی که در تیم مدیریت بحران حضور دارند جایگاهی برای روان شناسان و مشاوران تعریف شود تا هماگونه که پزشک امدادگر به منطقه اعزام می شود روان شناس امدادگر نیز به منطقه اعزام گردد و با نمایندگان سازمان که از نخبه ترین و کارآزموده ترین روان شناسان و مشاوران کشور می باشند و آموزش های لازم را در زمینه مداخله در بحران دیده اند همکاری لازم بعمل آورند.
در پایان از زحمات همه نهادها، ارگانها، سپاه، ارتش، نیروی انتظامی، هلال احمر، دانشگاه علوم پزشگی و همه داوطلبینی که صادقانه و بدون منت از لحظات اولیه در منطقه حاضر شدند و به یاری مردم شتافتند نهایت سپاسگزاری دارم و از خداوند منان برای برای جانبختگان مغفرت و بخشش و برای مردم آسیب دیده و  مصیبت دیده صبر جزیل را خواستارم.

دکتر عباسعلی اللهیاری
آبان ماه سال یک هزار و سیصد و نود و شش

ما را در آپارات دنبال کنید.✌️

ما را در آپارات دنبال کنید.✌️

آدرس ما در آپارات:
https://www.aparat.com/farhanpsy

با فرحان زندگی شادمانه را تجربه کنید❤️

توجه آگاهی (Mindfulness) بدون مراقبه

درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد مهارت‌های توجه آگاهی را در بافتار ارزش‌ها و اقدام متعهدانه آموزش می‌دهد. دکتر راس هریس در این مورد خلاصه کوتاهی را ارائه می‌دهد.

درمانی را تصور کنید که طبقه‌بندی کردنش آن‌قدر سخت است که آن را با نام رفتاردرمانی شناختی انسان‌گرای وجودی توصیف کرده‌اند. درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش یا ACT (اَکت) درمانی نوآورانه و مبتنی بر توجه آگاهی است کهپایه‌های محکمی در سنت علم تجربی دارد و درعین‌حال تأکید زیادی بر ارزش‌ها، پذیرش، شفقت و زندگی در لحظه اکنون دارد.
این درمان توسط روانشناسی آمریکایی به نام استیون هِیز در دهه هشتاد میلادی تدوین شد و در آن مخلوطی التقاطی از استعاره، جمله‌های متناقض نما و مهارت‌های توجه آگاهی و طیف گسترده‌ای از تمرین‌های تجربه‌گرایانه و مداخلات رفتاری هدایت‌شده توسط ارزش‌ها به‌کاربرده می‌شود. اثربخشی ACT در طیف گسترده‌ای از وضعیت‌های بالینی نظیر افسردگی، اختلال وسواس فکری عملی، استرس محیط شغلی، استرس سرطان در مراحل پایانی، اضطراب، اختلال استرس پس از سانحه، کم‌اشتهایی روانی، مصرف هروئین اسکیزوفرنی، ترک سیگار و مدیریت خود در دیابت و اختلال شخصیت مرزی معلوم شده است.

ACT به‌صورت اَکت (به معنی اقدام) تلفظ می‌شود. این کار دلیل خوبی دارد. این درمان در اصل نوعی رفتاردرمانی است و درباره اقدام کردن است البته نه هر اقدامی. ACT ما را با آنچه در زندگی برایمان بسیار ارزشمند است مرتبط می‌کند: از صمیم قلب می‌خواهیم که باشیم و در زندگی چه‌کارهایی انجام دهیم. ما می‌توانیم از آن ارزش‌ها برای راهنمایی، انگیزه دهی و الهام بخشی در جهت تغییر رفتار استفاده کنیم. علاوه بر اقدام مبتنی بر ارزش، این رویکرد درباره اقدام هشیارانه نیز حرف‌هایی برای گفتن دارد: اقدامی که با آگاهی کامل انجام می‌دهیم و در آن حال نسبت به تجربه کاملاً گشوده‌ایم و عمیقاً در آنچه انجام می‌دهیم سرگرم می‌شویم.

ACT نامش را از یکی پیام‌های اصلی خود می‌گیرد: آنچه خارج از کنترل تو است را بپذیر و متعهد شو اقدامی انجام بدهی که به زندگی‌ات را غنا می‌بخشد. هدف ACT آن است که به کمک کند تا زندگی بامعنی، غنی و کاملی بسازیم و درعین‌حال درد و رنج گریزناپذیر آن را بپذیریم. ACT این‌گونه به چنان هدفی می‌رسد:

• به ما کمک می‌کند تا به‌روشنی بدانیم که چه چیزی برای ما واقعاً ارزشمند و معنی‌دار است- یعنی ارزش‌های خود را بشناسیم- و ما را انگیزه‌مند می‌کند تا اهدافی را تعیین کنیم و اقداماتی انجام بدهیم که زندگی‌مان را غنی‌تر می‌کند.

• به ما مهارت‌هایی روان‌شناختی به نام مهارت‌های توجه آگاهی یاد می‌دهد تا به‌طور مؤثری افکار دردناک خود را مدیریت کنیم؛ و به شیوه‌ای این کار را انجام دهیم که اثر و نفوذ بسیار کمتری بر ما داشته باشند.

توجه آگاهی چیست؟

توجه آگاهی مفهومی باستانی است و در بسیاری از سنت‌های مذهبی و معنوی نظیر بسیاری از هنرهای رزمی، یوگا، تایچی، بودیسم، تائوئیسم، یهودیت، اسلام و مسیحیت می‌توان جلوه‌هایی از آن را پیدا کرد. روانشناسی غربی در طول سی سال گذشته و به‌تدریج شروع به شناختن فایده‌های بسیار آموزش توجه آگاهی کرد و این تکنیک اکنون مداخله‌ای صاحب شواهد برای بسیاری از اختلال‌های بالینی است.

توجه آگاهی را می‌توان به شیوه‌های گوناگونی تعریف کرد اما فصل مشترک همه این تعریف‌ها عبارت است از: توجه کردن با انعطاف‌پذیری، گشودگی و کنجکاوی.

این تعریف ساده به ما سه نکته مهم می‌گوید. اول اینکه توجه آگاهی فرایند آگاهی است نه فکر کردن. توجه آگاهی شامل توجه کردن به تجربه‌ای است که لحظه‌به‌لحظه از سر می‌گذرانیم نه اینکه در دام افکار خود گرفتار بشویم. دوم اینکه در حالت توجه آگاهی گرایش‌های خاصی داریم: گشودگی و کنجکاوی. ما حتی اگر در آن لحظه تجربه‌مان دشوار، دردناک یا ناخوشایند باشد می‌توانیم به‌عوض اینکه از آن فرار کنیم یا با آن بجنگیم نسبت به آن گشوده و کنجکاو باشیم. سوم اینکه در توجه آگاهی توجه انعطاف‌پذیر است: یعنی ما می‌توانیم آگاهانه توجه خود را به‌سوی جنبه‌های متفاوت تجربه خود هدایت کنیم.

ما می‌توانیم از توجه آگاهی استفاده کنیم تا بیدار شویم! با خودمان ارتباط برقرار کنیم و قدردان لحظه‌لحظه زندگی خود باشیم. ما می‌توانیم از آن استفاده کنیم تا خودمان را بهتر بشناسیم. ما می‌توانیم از آن استفاده کنیم تا با افرادی که دوستشان داریم تماس عمیق‌تری برقرار کنیم و ما می‌توانیم از توجه آگاهی استفاده کنیم تا آگاهانه روی رفتار خود اثر بگذاریم و فراتر از عادت‌هایمان برویم. توجه آگاهی زیستن آگاهانه و شیوه‌ای خوب برای بهبود احیا پذیری روان‌شناختی و افزایش زندگی است. استفاده از این تکنیک احتمالاً توضیحی برای این سؤال فراهم می‌کند که چرا ACT برای افزایش اثربخشی درمانگر و کاهش فرسودگی شغلی او مؤثر است.

آیا برای آموختن توجه آگاهی به مراقبه نیازمندیم؟

بااینکه اکثر مدل‌های مبتنی بر توجه آگاهی تأکید زیادی مراقبه دارند، ACT آن را فقط یکی از صدها روش رشد دادن توجه آگاهی می‌داند؛ چون مراقبه کمی شبیه رفتن به باشگاه است: همه می‌دانیم که برایمان مفید است اما تعداد کمی می‌توانند در بلندمدت آن را منظم انجام بدهند.

ACT توجه آگاهی را به چهار مهارت روان‌شناختی تقسیم می‌کند:

۱. گسلش: فاصله گرفتن از افکار، باورها، خاطرات و دیگر شناخت‌ها و رها کردن آن‌ها.

۲. پذیرش: فضا دادن به احساسات ، هوس‌ها و حس‌های دردناک و اجازه دادن به آن‌ها برای رفت‌وآمد بدون اینکه با آن‌ها درگیر بشویم.

۳. تماس با لحظه اکنون: سرگرمی کامل با تجربه اینجا و اکنون. این اقدام با گرایش به گشودگی و کنجکاوی همراه است.

۴. آگاهی وسیع: دستیابی به حسی وسیع از خود- یعنی خود مشاهده‌گر. این حس جنبه‌ای تعالی‌یافته از آگاهی فرد از افکار و احساسات به‌عنوان تجاربی در حال گذر است بدون اینکه خود را با آن‌ها یکی بپندارد.

این مهارت‌های روان‌شناختی برای مشکلات متعارف روان‌شناختی نظیر افسردگی و اختلالات اضطرابی بسیار مفید است. به‌عنوان‌مثال مهارت‌های گسلش به افراد این توانایی را می‌دهد که به‌جای اینکه گرفتار افکار نگران‌کننده یا افسرده ساز خود بشوند آن‌ها را رها کنند. مهارت‌های پذیرش نیز افراد را به رها کردن درگیری با احساسات و حس‌های اضطراب توانا می‌سازد و به آن‌ها اجاره می‌دهد تا علی‌رغم ناراحتی در زمان حال باقی بمانند. این توانمندی موجب تضعیف تمایل به اجتناب از اضطراب می‌شود که بنیاد حملات وحشت‌زدگی(panic)، هراس‌ها و اختلالات اضطرابی بر آن استوار است.
کتاب‌های ACT شامل صدها تکنیک برای رشد دادن توجه آگاهی است. این تکنیک‌ها اغلب سریع مؤثر واقع می‌شوند و نیازی به مراقبه رسمی برای اثربخشی آن‌ها نیست. ما به خاطر محدودیت فضا فقط یکی از چهار فرایند مذکور را توضیح می‌دهیم.

آمیختگی و گسلش

ما در حالت آمیختگی شناختی گرفتار افکار خود هستیم. افکارمان را حقیقت عینی می‌پنداریم، یعنی انگار قواعدی هستند که باید از آن‌ها اطاعت شود؛ یا وقایعی مهم که توجه کامل ما را می‌طلبند؛ یا موجوداتی خطرناک‌اند که بایستی آن‌ها را از بین ببریم. به‌عبارت‌دیگر وقتی با افکار خود آمیخته می‌شویم آن‌ها نفوذ زیادی روی رفتار ما پیدا می‌کنند.

گسلش شناختی به ما این توانایی را می‌دهد که به‌طور روان‌شناختی یقه خودمان را از دست این افکار خلاص کنیم . آن‌ها را بدون اینکه گرفتارشان بشویم مشاهده کنیم. ما بعدازاین کار متوجه می‌شویم که افکار ما چیزی به‌جز تجربیات درونی گذرا یا موجی در حال تغییر از کلمات، صداها و تصاویر نیستند. همین‌که از افکار خود گسلیدیم آن‌ها دیگر تأثیر و نفوذ بسیار کمتری روی ما خواهند داشت.

تکنیک‌های بی‌شمار

در متون ACT می‌توان بیش از صد تکنیک متفاوت گسلش را پیدا کرد. به‌عنوان‌مثال برای مقابله با افکار ناخوشایند ما می‌توانیم به‌سادگی از آن‌ها فاصله بگیریم و مشاهده‌شان کنیم؛ یا اینکه با صدای بلند آن‌ها را بارها و بارها تکرار کنیم تا تبدیل به صدایی بی‌معنی بشوند؛ یا اینکه آن را با صدای یک شخصیت کارتونی تصور کنیم؛ یا اینکه آن را با آهنگ تولدت مبارک بخوانیم؛ یا اینکه با خود بگوییم ذهنم از تو متشکرم که چنین فکر جالبی را ایجاد کردی. در این زمینه برای خلاقیت حدومرزی وجود ندارد.

هیچ‌کدام از این تکنیک‌های گسلش برخلاف تکنیک‌های معمول CBT، شامل ارزیابی یا نامعتبر سازی افکار نامطلوب نیست. درACT ما به‌طورکلی علاقه‌ای به دریافتن این نکته نداریم که افکار موردنظر درست هستند یا غلط بلکه به این علاقه‌مندیم که آیا رها کردن افکار مفیدتر است یا درگیر شدن با آن‌ها. مدل ACT به‌کلی بر اساس مفهوم کارآمدی سامان‌یافته. کارآمدی با این سؤال تعیین می‌شود: آیا آنچه انجام می‌دهی به تو کمک می‌کند تا زندگی‌ات را غنی، کامل و پرمعنا بسازی؟ اگر جواب بله باشد پس از نگاه ACT کارآمد است و تداوم انجام آن معنی‌دار است. اگر جواب نه باشد پس از نگاه ACT ناکارآمد است و به انجام کار دیگری نیازمندیم.

در ACT به‌جای اینکه افکار نامفید را مورد چالش قرار داده یا بی‌اعتبارشان کنیم بایستی بپرسیم: آیا اگر همچنان اسیر این فکر بمانی و به آن اجازه بدهی تا به تو دیکته کند که چه باید انجام بدهی، زندگی‌ات را به کدام جهت می‌برد؟ غنی‌تر و کامل‌ترش می‌کند یا اینکه باعث می‌شود درجا بزنی و ناراحت باقی بمانی؟ پس‌ازاین سؤال بایستی بپرسیم: خوب الآن دوست داری یاد بگیری که چگونه می‌توانی بدون دست‌به‌یقه شدن با افکارت آن‌ها را رها کنی که بیایند و بروند؟

فراتر از توجه آگاهی رفتن

توجه آگاهی در ACT برای ساختن یک زندگی غنی، کامل و معنی‌دار کافی نیست. ACT همچنان که قبل از این گفته شد مهارت‌های توجه آگاهی را در بافتار ارزش‌ها و اقدام متعهدانه یاد می‌دهد. به‌عبارت‌دیگر مراجعین یاد می‌گیرند تا ارزش‌های خود را مشخص و روشن کرده و با آن‌ها ارتباط عمیقی برقرار کنند و سپس از این ارزش‌ها برای تعیین اهداف و تغییرات موردنیاز زندگی خود استفاده کنند. توجه آگاهی به مراجعین تنها برای پیروز شدن بر موانع روان‌شناختی در مقابل تغییر کردن کمک نمی‌کند بلکه به ایشان یاری می‌رساند تا کاملاً سرگرم پیمودن راه یک زندگی ارزشمند بشوند. اگر می‌خواستم ACT را روی یک پیراهن خلاصه کنم می‌نوشتم: اهریمنان ذهن خود را در آغوش بگیرید و از قلب خود پیروی کنید.

حقوق معنوی محفوظ و ذکر منبع با کتاب شناسی زیر بلامانع است:

راس هریس. (۱۳۹۳). توجه آگاهی  بدون مراقبه . علی فیضی (مترجم).

با نوجوانم چطور رفتار کنم؟

مشکلات نوجوان و والدین:

نوجوانان عالی اند و بی ثبات! پر از شور! آشفته،خود تخریب گر، خلق بی ثابت،عاشق و پرخاشگر، جدا و نزدیک.

 نوجوانان با چه چیزهایی برخورد دارند؟ تغییرات فیزیکی، بلوغ، میل جنسی، شکل گیری هویت و تلاش برای پیدا کردن علائق موضوعاتی هستند که یک نوجوان با آنها روبه رو است. مدرسه فشار می آورد و دوستی ها زیاد می شود

والدین با چه چیزهایی درگیر اند؟ چطور به نوجوانشان هم ریشه دهند هم بال پرواز، چطور بلوغ سالم و استقلال مناسبی را برایشان فراهم کنند و در عین حال مرزهای مناسبی داشته باشند. این دلسوزی باعث می شود پند و اندرزها افزایش یابد و سرکشی نوجوان هم بیشتر شود. والدین اغلب غصه می خورند که چرا نوجوانی ما اینطور نبود و بچه های الان انقدر سرکش هستند

 درک نوجوان:
تمرکز روی احساسات بهترین راه برای درک نوجوانتان این است که روی احساساتش تمرکز کنید. احساسات پایه و اساس تمام رفتارها هستند. بنابراین روی احساسات نوجوان تمرکز کنید و درباره آنها صحبت کنید. در تمام این پیچیدگی های یک کلید مهم وجود دارد که می تواند ارتباط شما با نوجوانتان را بهبود ببخشد. روی علاقه مندی های(یا کنجکاوی ها) نوجوانتان تمرکز کنید. احساس علاقه  ریشۀ همه فعالیت های اکتشافی و یادگیری و خلاقیت است.علاقه مندی های نوجوان خود را بشناسید و با آنها همراه شوید. سوارکاری دوست دارد؟فرصتی برای اسب سواری او ایجاد کنید. ایا به کارهای فنی علاقه مند است؟به او اعتماد کنید و اجازه دهید انجام دهد. ورزش خاصی دوست دارد؟برایش باشگاه خوبی پیدا کنید. فکر می کنید بی فایده است؟ امتحان کنید.

 ۷ روش برای برخورد با نوجوانان مشکل ساز

۱.آرامش خود را حفظ کنید: یکی از رایج ترین ویژگی های نوجوانان دشوار این است که دوست دارند به طرق مختلف شما را عصبی کنند مثل نافرمانی کردن، گوش ندادن، قانون شکنی، تحریک کردن و مسخره کردن. اگر در این مواقع از کوره در بروید نوجوان شما فکر می کند قدرت را از شما گرفته و موفق شده نقطه ضعف های شما را دستکاری کند. اولین قانون این است که خونسردی خود را حفظ کنید. هرچه کمتر واکنش نشان دهید بهتر می توانید وضعیت را مدیریت کنید. لحظه ای که عصبی هستید هرچه بگویید یا هرکاری انجام دهید ممکن است وضع بدتر شود. نفس بکشید و تا ده بشمارید. اگر آرام شدید به موقعیت برگردید و حل مسئله کنید اگر آرام نشده بودید در صورت امکان تا زمان آرام شدنتان صبر کنید و چیزی نگویید.

۲.مرزهای روشن تعریف کنید: اکثر نوجوانان به دنبال استقلال هستند. بعضی از آنها شما را به چالش می کشند تا قدرت خودشان را وسعت دهند. در چنین مواقعی بسیار مهم است که مرزهای روشنی برای حفظ ارتباط درست داشته باشید. مرزها باید واضح باشند. موثرترین مرزها مرزهایی هستند که منصفانه، منطقی و قابل اجرا باشند. اگر به خاطر دیر آمدن نوجوان با اون درگیر شوید در حالیکه مرزهای روشنی ندارید همه چیز را سخت تر می کنید. اولین مرز این است که محترمانه رفتار کنید. توهین و تحقیر بدترین کاری است که می توانید برای خراب شدن رابطه انجام دهید. علاوه بر احترام و بسته به شرایط، فهرستی از قوانین بنویسید. جملات کوتاه اما واضح. این قوانین قابلیت تغییر را با گذشت زمان دارند.

۳.استفاده از ارتباط موثر و جراتمندی: اگر نوجوان شما مرزها را رعایت نمی کند و با شما چالش می کند با استفاده از مهارت های جراتمندی و ارتباط موثر از او بخواهید که نسبت به تعهداتش وفادار باشد.

۴.در موقعیت های مناسب شوخ طبع باشید و همدلی تان را نشان دهید: وقتی یک نوجوان شما را عصبی می کند به جای پرخاشگری یا اضطراب چند لحظه فاصله بگیرید و نفس عمیق بکشید و این جمله را کامل کنید: این نباید آسان باشد…. مثلا: پسر من خیلی کج خلق است. این آسان نیست که پسرم به دنبال استقلال است اما مجبور است با ما زندگی کند این کار برای افزایش همدلی با اوست.

۵. در صورت مناسب بودن شرایط، به نوجوانتان فرصت حل مسئله بدهید: بسیاری از نوجوانان بدرفتاری می کنند چرا که احساس می کنند توسط بزرگترها جدی گرفته نمی شوند. وقتی غمگین هستند با آنها صحبت کنید. مثلا بگویید:” اگر بخواهی صحبت کنی من برای شنیدن آماده ام. موافقی؟” در دسترس نوجوانتان باشید و در نظر داشته باشید که برای حرف زدن اصرار نکنید. اگر شروع به صحبت کرد فقط مثل یک دوست گوش دهید. قضاوت نکنید، وسط حرف او نپرید و عصبانی نشوید. اجازه دهید نوجوانتان به راحتی صحبت کند. قبل از اینکه راه حل بدهید از او اجازه بگیرید: “می خواهی نظر من را در این مورد بدانی؟ اگر نه، مشکلی نیست من همچنان گوش می کنم”. صبر کنید نوجوان آماده شنیدن نظرات شما باشد زمان صحبت از مسائل و مشکلات نوجوان را در بحث شرکت دهید: “به نظر خودت با وجود این وضع چه کار می تونی بکنی؟” اگر فکر میکنید ایده او سازنده است اجازه دهید آن را امتحان کند. اصرار به روش خودتان نداشته باشید. معقولانه گفتگو کنید.

۶.در موقعیت های جدی، پیامدهای وسیع تری اعمال کنید و او را به همکاری با قوانین منزل وادار کنید: وقتی نوجوان اصرار دارد قوانین را نقض کند پیامدها را گسترش دهید. توانایی انتخاب پیامدها از مهمترین مهارت هایی است که والدین باید بلد باشند.اگر پیامدها به طور موثری انتخاب شوند وضعیت نوجوان از مقاومت و لجبازی به همکاری تبدیل می شود. هر رفتاری پیامد خاصی دارد و نوجوان باید بداند با رعایت نکردن مقررات چه چیزی را از دست می دهد. اینها پیامد عادی رفتار هستند و نه تنبیه های خشن.

حقوق معنوی محفوظ و ذکر منبع با کتاب‌شناسی زیر بلامانع است:
نی، پرستون. (۱۳۹۶).با نوجوانم چطور رفتار کنم؟. عاطفه محمدصادق (مترجم).

درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد: تکنیک مشاهده خود

درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد که به اسم ACT شناخته می شود، اصول CBT را با تکنیک های توجه آگاهی ترکیب می کند. در فرایند آمیختگی شناختی، افکار ناسالم شما با ذهنتان آمیخته می شود و این افکار اتوماتیک، ادراک شما را تحریف می کنند. تنها با گسلش ذهنتان از افکار اتوماتیک منفی می توانید عینی تر و دقیق تر نگاه کنید. گسلش شناختی مثالی از تکنیک های توجه آگاهی است. با استفاده از مشاهده افکار، می توانید افکاری مثل “من یک بازنده ام” را به افکاری مثل “من این فکر را دارم که بازنده ام” تبدیل کنید. این نوع تفکر به ما کمک می کند عینی تر باشیم و کمتر با افکار سوگیرانه تخریب شویم. ما به جای اینکه با همان روش ساده همیشگی فکر کنیم و دنیا را ببینیم، خودمان را می بینیم که به شیوه خاصی فکر می کند. با این روش به جای اینکه افکارمان را به عنوان حقیقت در آغوش بگیریم، به آنها نگاه می کنیم. “مشاهدۀ خود” می تواند به آسمان و احساسات و افکار  به آب و هوا تشبیه شود. مهم نیست چقدر طوفان بیاید، اگر صبر کنید و ایمان داشته باشید که طوفان تمام می شود، آسمان آبی و نسیم ملایم جایگزین آب و هوای وحشتناک می شود. ما سعی نمیکنیم هوا را تغییر دهیم، ما نمی توانیم آن را کنترل کنیم در عوض می توانیم آن را مشاهده کنیم و از آن جدا شویم. به این ترتیب افکار تخریب گرتان رد می شوند و با واکنش نشان ندادن به طوفان، شما آرامش و صبوری را در خودتان پرورش خواهید داد. سعی کنید خودتان را در حال دیدن افکار و احساسات ناراحت کننده تصور کنید؛ مثل تماشای آسمان طوفانی از پنجره و بدانید که آسمان دوباره آفتابی خواهد شد.. مشاهدۀ افکار ناراحت کننده در بیرون از ذهن باعث می شود قدرت این طوفان ها در زندگی تان کمتر شود.  می توانید از کاربرگ ضمیمه شده استفاده کنید.

حقوق معنوی محفوظ و ذکر منبع با کتاب‌شناسی زیر بلامانع است:
بلمانت، جودیت. (۱۳۹۶).  درمان مبتنی بر پذیرش وتعهد:تکنیک مشاهده خود. عاطفه محمدصادق (مترجم)

خدمتی جدید از مرکز مشاوره فرحان:مشاهده درمانگری(Observe)

🔴خدمتی جدید از مرکز مشاوره فرحان
مشاهده درمانگری(Observe)
یکشنبه ها از ساعت ۱۸الی۲۱
با کیس های مختلف روانشناسی(کودک و نوجوان ، زوج،خانواده و اختلالات روانی)

رمز موفقیت میلیونر ها

طرز فکرتان را به سمت سخت کوشی توسعه دهید.

همه ی میلیونر های خودساخته بسیار کار می کنند.آنها صبح زود کارشان را شروع می کنند و به سختی کار می کنند و تا دیر وقت سر کارشان هستند.شهرت آنها در زمره ی افراد بسیار سخت کوش در زمینه ی کاری خودشان هست و هرکس آنها را می شناسد.

فرمول ” ۴۰ بعلاوه” را تمرین کنید.این فرمول می گوید که شما برای بقاء ۴۰ ساعت در هفته کار می کنید.برای موفقیت، به بیش از ۴۰ ساعت کار نیاز است.اگر شما ۴۰ ساعت کار کنید و هم اکنون میانگین کار هفتگی تان به ۳۵ ساعت نزدیکتر باشد، کارتان برای بقا کافی است در اینصورت شما هرگز پیشرفت نخواهید کرد .هرگز به موفقیت مالی بزرگ نخواهید رسید.هرگز بین همکاران تان مورد احترام  و و توجه قرار نخواهید گرفت.وقتی اساس کار شما ۴۰ ساعت در هفته باشد، همیشه در حد متوسطی خواهید بود.اما اضافه بر ۴۰ ساعت،هر یک ساعت کاری ، یک سرمایه گذاری برای آینده تان محسوب می شود.شما با در نظر گرفتن ساعات کاری اضافه بر این ۴۰ ساعت در طول یک هفته،می توانید بگویید که در ۵ سال آینده در چه جایگاه مالی قرار خواهید گرفت.میلیونر های خود ساخته در آمریکا بطور میانگین ۵۹ ساعت در هفته و و بعضی از آنها ۷۰ تا ۸۰ ساعت در هفته کار می کنند.آنها بطور متوسط بجای ۵ روز ۶ روز در هفته کار می کنند و هرروز طولانی تر و بهتر از بقیه کار می کنند.اگر شما میخواهید با میلیونر خود ساخته تلفنی صحبت کنید؛ قبل و یا بعد از ساعات کارمعمولی به دفتر او زنگ بزنید.میلیونر های خودساخته قبل از رسیدن کارمندان سرکار حاضر می شود و بعد از رفتن آنها هم آنجا حضور دارند. جهت پیشگیری از مشکلات خانوادگی از مشاوره ازدواج کمک بگیرید.

کلید موفقیت آنها این است که : در تمام ساعات کاری خود، کار کنید.وقتی کار می کنید وقت خود را تلف نکنید . وقتی زودتر سرکار حاضر شدید، سرتان را پایین انداخته و فوراً کارتان را شروع کنید . وقتی دیگران می خواهند با شما صحبت کنند، عذر خواهی کرده و بگویید باید سرکار برگردم.خودتان را با گردگیری ، تلفن زدن به دوستان، گفتگو با همکاران یا خواندن روزنامه سرگرم نکنید.تمام وقت در تمام ساعات کاری خود، کار کنید.تصمیم بگیرید شهرتتان را بعنوان سخت کوش ترین فرد در شرکت، افزایش دهید.این امر باعث خواهد شد که توجه دیگران به شما جلب شود و آنها سریعتر و بهتر از قبل در زمینه ی کارتان به شما کمک کنند.

تمرین در عمل:

از امروز برنامه ریزی نمائید تا ساعت کاری خودتان را بیشتر کنید.

مصمم باشید که یک ساعت زودتر کارتان را شروع کرده و از بقیه همکاران خود جلو بیافتید .موقع ناهار آنها که نیستند شما کار کنید. همچنین در طول ساعات کار سعی کنید کار خود را با علاقه و دقت بیشتر انجام بدهید. با این روش شما متوجه خواهید شد که کارایتان دو برابر دیگران شده است.

هرگز به احتمال شکست فکر نکنید.

ترس از شکست تنها مانع مهم موفقیت در زندگی بزرگسالی محسوب می شود.توجه داشته باشید که فقط لفظ شکست مهم نیست بلکه عواقب شکست است که اهمیت زیادی دارد.خود شکست، شما را قویتر، انعطاف پذیرتر و مصمم تر می سازد.این ترس از شکست یا انتظار شکست است که می تواند افکار و فعالیت های شما را سست کرده و شما را از تلاش برای انجام چیزهای که برای رسیدن به موفقیت بزرگ، لازم دارید دور سازد.

به خودتان جرأت بدهید تا به جلو حرکت کنید.میلیونر های خودساخته قمار باز نیستند، اما آنها همیشه خواستار دست یابی به افزایش می یابد.سرانجام شما به نکته ای می رسید که از هیچ چیز نمی ترسید. جهت پیشگیری از مشکلات خانوادگی از مشاوره خانواده کمک بگیرید.

  شما با هرشغلی که دارید می توانید میلیونر خودساخته شوید با همان شغلتان هم می توانید اهدافتان را دنبال کنید، اهدافتان را یادداشت کرده و هرروز روی آنها کار کنید و خصوصاً به خودتان این تجربه را یادآوری کنید که حتی در برابر مشکلات و سختی ها، حق انتخاب شکست را ندارید.این نظریه پیش از هر مورد دیگری، موفقیت شما را در دراز مدت تنظیم خواهد کرد.

تمرین در عمل:

بزرگترین ترسی که در زندگی خود دارید شناسایی نمایید؛ مثلاً شکست از عدم اعتماد به نفس خود یا انتقاد و عدم تأیید از طرف دیگران. جهت جلوگیری از استرس کودک خود از مشاوره کودک کمک بگیرید.

پس منبعد تصمیم بگیرید به نحوی عمل کنید انگار اصلاً ترسی وجود ندارد و فکر کنید که با این عمل حتماً به هدف ها و رویا هایتان خواهید رسید.آنگاه با اراده ی تمام وارد عمل شوید.برگرفته شده از کتاب ۱۲۰ رمز موفقیت میلیونرهای خودساخته